Galdrasýning á Ströndum

Fyrsti áfangi Galdrasýningar á Ströndum var opnaður á Hólmavík á Jónsmessunni árið 2000. Unnið er að uppbyggingu annars áfanga Galdrasýningarinnar í Bjarnarfirði. Á næstu árum er svo stefnt að opnun tveggja sýninga til viðbótar á Ströndum.

Sagan

Það er svo sannarlega við hæfi að galdrasýning sé staðsett á Ströndum. Í Árneshreppi bar mjög á ofsóknum og árið 1654 voru þrír menn brenndir á báli fyrir galdra í Trékyllisvík. Fleiri galdramál komu upp í sýslunni, t.d. var Klemus nokkur Bjarnason í Steingrímsfirði á Ströndum dæmdur á bálið árið 1690 fyrir galdra, síðastur Íslendinga. Konungur mildaði reyndar dóm hans í ævilanga útlegð. Að auki bjó sýslumaðurinn Þorleifur Kortsson í héraðinu, á Bæ í Hrútafirði, en hann er í sögubókum sagður hafa verið ötull við að koma mönnum á bálið.

Frá fyrstu tíð fer sögum af galdrakunnáttu Strandamanna og fleiri stór galdramál komu upp á Ströndum en búast mætti við í svo fámennu héraði. Um þetta ber vitni mikill sagnaarfur sem segir frá göldrum Strandamanna og Hornstrendinga. Í galdrafárinu á 17. öld urðu Vestfirðingar langtum verst úti. Af þeim ríflega 20 mönnum sem luku ævi sinni á bálinu á Íslandi voru 17 úr þeim landshluta.
Galdrafárið á Íslandi á 17. öld var angi af hinu evrópska fári með tilheyrandi ofsóknum. Á annað hundrað galdramála komu upp á landinu, meira en tuttugu manns var varpað á bálköst og fjöldinn allur mátti þola hýðingar, sumir “sem næst gekk lífi„.

Á Galdrasýningu á Ströndum er hægt að kynnast þessu sérstæða tímabili sögunnar á fræðandi og lifandi hátt.

Galdurinn

Íslenskur galdur er ólíkur því sem þekktist hjá öðrum þjóðum. Á Galdrasýningu á Ströndum gefst kostur á að sjá fyrir hvað fólk var dæmt - skræður og blöð, galdrastafi og gripi. Þar má einnig sjá hvernig galdrakúnstir lifðu í þjóðtrúnni og hverju menn ímynduðu sér að hægt væri að áorka með aðstoð yfirnáttúrulegra krafta.

Galdrasýning á Ströndum er lifandi sýning sem vekur áhuga ungra sem aldinna. Þar er fjölbreytt tækni notuð til að kynna gestum hugarheim galdraaldar.
Hverjir kærðu, hverjir dæmdu, fyrir hvað var fólk brennt, hvenær komu svæsnustu málin upp? Þetta er aðeins lítill hluti af þeim spurningum sem hægt er að fá svar við á Galdrasýningu á Ströndum.